Instytut Pamięci Narodowej w Białymstoku

W dniach 17–21 listopada 2014 r. w piwnicach budynku administracyjnego Aresztu Śledczego przy ul. Kopernika w Białymstoku kontynuowane będą prace ekshumacyjne, rozpoczęte w maju br. przez Oddziałową Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu IPN w Białymstoku w ramach śledztwa S21/00/Zk w sprawie zbrodni komunistycznych stanowiących zbrodnie przeciwko ludzkości, popełnionych przez funkcjonariuszy PUBP i WUBP w Białymstoku w latach 1944–1956. W pracach wezmą udział m.in. biegli z zakresu archeologii, antropologii i medycyny sądowej.

W trakcie prac ziemnych, prowadzonych w dniach 19 i 23 maja br., skuto podłogi w dwóch spośród pięciu pomieszczeń oraz łączącego je korytarza, które w przekazach historycznych były określane przez świadków jako miejsca, gdzie w latach 40. i 50. wykonywano wyroki śmierci. Po roku 1956 mieścił się tam m.in. zsyp na ziemniaki, a następnie pomieszczenia magazynowe, szatnie, kotłownia. Według późniejszych relacji – w latach 70. i 80. natrafiano w tych pomieszczeniach na szczątki ludzkie. Podczas prac ekshumacyjnych odnaleziono szkielety dwóch młodych mężczyzn: pierwszy z nich ze śladami postrzału w głowę oraz fragmentami charakterystycznego ubrania (tweedowa marynarka, kamizelka). Przy tym szkielecie znaleziono też portfel zawierający najprawdopodobniej resztki dokumentów. 

Ponieważ zaistniało duże prawdopodobieństwo, że w pozostałych trzech pomieszczeniach piwnicznych mogą znajdować się szczątki ludzkie, prace postanowiono kontynuować. Jednak w związku z tym, że ściany działowe tych pomieszczeń nie zostały zbudowane na fundamentach, a jedynie na cienkiej wylewce, prokurator zadecydował wówczas o przerwaniu prac i powołaniu biegłego z zakresu budownictwa w celu ustalenia dalszego sposobu ich prowadzenia. Po otrzymaniu opinii biegłego postanowiono podjąć dalsze czynności ekshumacyjne. 

W związku z dużym zainteresowaniem mediów uprzejmie informujemy, że o postępie prowadzonych prac będziemy informować na bieżąco poprzez komunikaty. Krótkie wejścia fotoreporterów i ekip telewizyjnych na teren prowadzonych prac będą możliwe od godz. 12.00, po uprzednim ustaleniu z asystentem prasowym Oddziału IPN w Białymstoku Tomaszem Danileckim (tel. 662-164-269) oraz oficerem prasowym Aresztu Śledczego w Białymstoku mjr. Wojciechem Januszewskim (tel. 606-182-725).

Na zdjęciu: Buty znalezione pod podłogą Aresztu przy ul. Kopernika, fot. Marcin Zwolski, IPN