Instytut Pamięci Narodowej w Białymstoku

O godz. 11.00 w wirydarzu Muzeum Kresów Rzeczypospolitej Obojga Narodów w Sejnach miała miejsce konferencja pn. ,,WIERNI MACIERZY (105. Rocznica Powstania Sejneńskiego 1919–2024)”. Prelegentami byli prof. dr. hab. Wiesław Jan Wysocki, prof. dr. hab. Grzegorz Nowik oraz Jarosław Jurkiewicz. W konferencji wzięło również udział dwóch pracowników Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Białymstoku. Marek Gajewski wygłosił referat pt. Podpułkownik dyplomowany Adam Rudnicki (1897–1964) i jego wspomnienia o powstaniu sejneńskim z sierpnia 1919 r. Z kolei wystąpienie Marka Kawczyńskiego nosiło tytuł Sejneńscy weterani walk o wolność i niepodległość Polski na tle źródeł z 1929 r.

Po zakończeniu konferencji dr Marek Jedynak, dyrektor Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Białymstoku wręczył w imieniu prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr. Karola Nawrockiego Złote Medale Reipublicae Memoriae Meritum dr Irenie Kasperowicz-Ruce oraz prof. dr. hab. Wiesławowi Janowi Wysockiemu. Odznaczenie to przyznaje się za wybitne zasługi w działalności publicznej i społecznej dla upamiętniania historii Narodu Polskiego w latach 1917–1990 oraz za wspieranie Instytutu Pamięci Narodowej w działalności edukacyjnej, naukowej i wydawniczej.

Pani dr Irena Kasperowicz-Ruka od 2020 r. wspiera Instytut Pamięci Narodowej w realizacji zadań związanych z ustawą o grobach weteranów walk o wolność i niepodległość Polski. To dzięki osobistemu zaangażowaniu Pani Ireny ponad 120 sejneńskich grobów zostało wpisanych do ewidencji prowadzonej przez prezesa Instytutu Pamięci Narodowej. Dr Irena Kasperowicz-Ruka jest moderatorką strony internetowej poświęconej powstańcom sejneńskim oraz inicjatorką i fundatorką tablic memoratywnych poświęconych bohaterom pochowanym na cmentarzach w Sejnach i Berżnikach.

Profesor Wiesław Jan Wysocki był zaangażowany w działalność opozycyjną w okresie PRL. W 1990 r. powierzono mu funkcję sekretarza generalnego Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, której obowiązki pełni obecnie Instytut Pamięci Narodowej. W latach 2000–2010 był prezesem Fundacji Poległym i Pomordowanym na Wschodzie. Od 2014 r. jest prezesem Instytutu Józefa Piłsudskiego w Warszawie. Profesor Wiesław Jan Wysocki jest autorem wielu publikacji z zakresu historii. W 2019 r. wydał monografię poświęconą powstaniu sejneńskiemu.

Po wręczeniu odznaczeń członkowie rodzin 56 weteranów walk o wolność i niepodległość Polski spoczywających na cmentarzach w Sejnach otrzymali z rąk dyrektora Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej zawiadomienia o wpisie mogił ich bliskich do ewidencji oraz tabliczki do oznaczenia grobów.

Finałem sobotnich obchodów 105. rocznicy powstania sejneńskiego było zwiedzanie okolicznościowej wystawy przygotowanej przez Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Białymstoku.